ASTER, samen duurzaam

Investeren in een solidaire en duurzame energietransitie voor sociale huurders in Vlaanderen

Op maandag 26 oktober 2020 richtten 40 sociale huisvestingsmaatschappijen ASTER cv op, dit is een initiatief van de Vereniging van Vlaamse Huisvestingsmaatschappijen (VVH) met de steun van het ELENA-programma van de Europese Commissie. Vanwege de verstrengde coronamaatregelen en om
ieders veiligheid te garanderen werd de stichtingsvergadering georganiseerd via Microsoft Teams. Vandaag telt de coöperatieve vennootschap 68 aandeelhouders. Het gaat om 67 sociale huisvestingsmaatschappijen en de koepelorganisatie VVH. Samen verhuren zij in bijna alle Vlaamse steden en gemeenten sociale woningen. Dat betekent dat Aster cv bijna over heel Vlaanderen zonnepanelen zal installeren.

Een grondige analyse van het patrimonium van de sociale huisvestingssector in Vlaanderen toont dat bijna 75 procent van de dakoppervlakte van sociale woningen geschikt is voor investeringen in zonne-energie. De 68 aandeelhouders hebben samen een zonnepotentieel van bijna 260 MWp, dit produceert jaarlijks zo’n 234 GWh aan zonne-stroom en zorgt voor een CO2 -reductie van 39.667 ton. De CO2 -reductie die de sociale woonsector hiermee realiseert, staat gelijk aan de hoeveelheid CO2 die een bos van 1,6 miljoen bomen, zo’n 33 km² of 4.958 voetbalvelden groot, jaarlijks zou kunnen compenseren. Alvast een eerste, maar zeker niet de laatste stap op weg naar een beter klimaat. De investering van 258 miljoen euro wordt hoofdzakelijk gefinancierd met niet-publieke middelen. De ambitie van Aster cv is om op vier jaar tijd 733.481 zonnepanelen te plaatsen op pakweg 58.000 sociale woningen. De aannemer aan wie de opdracht werd gegund zal in de zomer van 2022 starten met de uitrol van dit gigantische project.

De zon schijnt voor iedereen

De zon schijnt voor iedereen, ook voor onze sociale huurders. Elke kWh energie die we uit de zon kunnen halen, maakt een verschil voor onze huurders, zeker voor de gezinnen met de laagste inkomens. Zij zullen het grootste voordeel hebben van de zonne-energie. Uit de “Barometer Energiearmoede” blijkt immers dat
41 procent van de 292.000 huishoudens die in België een sociale woning huren, moeite hebben om de energiefactuur te betalen, zeker nu door de oorlogssituatie in Oekraïne de energieprijzen door het dak gaan. In Vlaanderen zijn er in totaal ongeveer 170.000 sociale huurwoningen. De optimalisatie van het zonnepotentieel zorgt ervoor dat alle sociale huurders kunnen genieten van een ‘zonnebonus’ en de kans krijgen om te besparen op hun energiefactuur. De opgewekte zonnestroom zorgt voor een netto besparing op de energiefactuur van de sociale huurders. Sociale huurders betalen een vergoeding voor de zonne-energie die ze krijgen. Maar het voordeel op hun energiefactuur zal altijd groter zijn dan de vergoeding die zij mee moeten betalen voor de investeringskosten. Zo willen de sociale huisvestingsmaatschappijen de energiefactuur van sociale huurders verlagen en de energiearmoede in Vlaanderen aanpakken.

“De impact van zonnepanelen op de energiefactuur van sociale huurders is gegarandeerd: een gezin van drie personen bespaart per jaar meer dan 25 euro, voor een gezin van vier is dat al bijna 30 euro,”
Björn Mallants, gedelegeerd bestuurder van ASTER cv

Inzetten op gelijktijdigheid

Vanaf 2021 kwam er een nieuwe berekeningswijze voor alle netgebruikers waarbij gezinnen een nettarief betalen afhankelijk van het aantal kWh elektriciteit dat zij via het distributienet afnemen. Hoe meer je het net gebruikt voor de afname van elektriciteit van een energieleverancier en van zonnestroom die je niet verbruikt op het ogenblik dat die wordt geproduceerd en dus tijdelijk op het net wordt ‘gestockeerd’, hoe hoger de netfactuur. Een belangrijk voordeel van zonne-energie is dat zonnestroom direct verbruikt kan worden, dus zonder dat deze eerst op het net geïnjecteerd wordt. Dat principe heet ‘gelijktijdigheid’. Hoe meer zonnestroom je direct verbruikt, hoe minder elektriciteit je via het net afneemt, hoe lager de netfactuur. Zo heeft iedereen zelf invloed op zijn totale elektriciteitsfactuur.

“Energie blijft een grote hap uit het gezinsbudget, dus het is belangrijk om naast infrastructuuraanpassingen aan woningen ook aan energie-educatie te doen: hoe meer energie je gebruikt op het moment dat de zon effectief schijnt, hoe voordeliger. ASTER cv zal de sociale huurders hiervan bewust maken, al blijft de goedkoopste energie de energie die je niet verbruikt.”
Björn Mallants, gedelegeerd bestuurder van ASTER cv

Aster neemt concrete vorm aan: na de sluiting van de gunning van de overheidsopdracht voor de raamovereenkomst voor de levering, de plaatsing en het onderhoud van de fotovoltaïsche zonnepanelen, zal de leverancier in de loop van 2022 met Ons Onderdak contact opnemen om de concrete uitvoering van de plaatsing van zonnepanelen op ons patrimonium te organiseren.

Ons Onderdak beslist in alle gevallen wanneer, waar en hoeveel zonnepanelen worden geplaatst. Met ASTER cv is afgesproken dat de leverancier voor elk deelproject, na een plaatsbezoek, een ontwerpdossierfiche zal opmaken die ter goedkeuring voor uitvoering aan Ons Onderdak zal worden voorgelegd. Pas na onze goedkeuring kan een project in uitvoering gaan. Het spreekt voor zich dat we de huurders van elke concrete plaatsing op de hoogte zullen brengen.